Enginarın Etiyopya’da ortaya çıktığı düşünülmektedir. Bitki eski Mısırlılar ve Romalılar tarafından bir ilaç kadar değerliydi

Enginar genel olarak Türkiye’de ve birçok ülkede vegetatif yolla üretilmektedir. Fransa, İtalya ve İspanya’da doğrudan tohumla üretilen çeşitler geliştirilmiştir. Enginarda vegatatif yolla üretim dip sürgünleri veya üzerinde gözlerin bulunduğu kök parçaları ile yapılabildiği gibi sadece gözlerin ana gövdeden çıkarılıp değişik ortamlarda köklendirilerek de yapılabilir. En yaygın üretim şekli sürgünlerle yapılan üretimdir. Dikim genellikle Akdeniz ve Ege bölgesinde Ekim–Kasım aylarında, Marmara bölgesinde ise Mart–Nisan aylarında yapılır.

Enginarlı yemekler bayram sofralarının vazgeçilmezlerindendir.

Zeytinyağlı Enginar

Malzemesi :

İki adet ikiye bölünmüş ayıklanmış enginar

Bir orta boy kuru soğan

Bir orta boy patates

İki üç diş ayıklanıp kabuğu çıkarılmış sarımsak

Yarım limon

Bir çay bardağı  zeytinyağı

Bir su bardağı sıcak su

Yeterince tuz karabiber

Yapılışı:

Enginarları ayıklayıp limonla ovarak limon ilave edilmiş su dolu bir kapta bekletirken diğer tarafta patatesi küp küp doğrayıp aynı suyun içine atarak biraz bekletiniz..(suya tuz atmayınız) Soğanı gelişi güzel ister yemeklik isterseniz de salataya doğrar gibi biraz zeytinyağı koyduğunuz kalınca bir çelik tencerenin dibine orantılı bir şekilde yayınız..Enginarların suyunu iyice süzdükten sonra tencereye soğanların üzerine koyup patatesleri  de aralarına  ve biraz da enginarların içine koyunuz..

Soğan ve patatesleri mümkün olduğunca enginarlara  eşit şekilde dağıtarak,kalan malzemenin de enginarların arasında kalacak şekilde olmasına özen gösterirseniz yemeğinizin lezzeti tencerenin içinde aynı olur..Tabii bu arada yarım limonu üzerlerine sıkıp tuzunu biberini serpiştirmeyi unutmazsınız.. Enginarlarin içine birer adet  sarımsak patates ve soğan koyunuz pişirmeye başlamadan..

Tencereyi kısık ateşte tutarken kaynattığınız bir su bardağı dolusu suyu da hepsinin üzerlerine gezdirip enginarları yaprakları yumuşayana kadar pişiriniz..

Püf noktası: Bütün yemekleri anneannem kapağını sımsıkı kapatarak az sulu olarak pişirirdi, lezzeti açısından eşşiz olması bakımından. Anneciğimin de kattığı önemli bir püf noktası var ki..(Aslında mutfakta yemek yaparken hep dikkat ettiği ve bana da aktardığı ) Şöyle ki..Yemek yaparken mutfaktan fazla uzaklaşma ve sakın gereken den fazla yemeğine su ilave etme.. Böylece yemek yanmaz ve çorbaymış hissi vermez.. Yemek gerçek lezzetini ancak bunlara dikkat edersen bulur. Aksi taktirde dibi yanmış çorbamsı olmasını göze alırsın bak ona göre…..

Afiyet olsun..

Gastronomi dünyasında genellikle zeytinyağlı yemeklerde kullanılan kereviz, ayrıca salata, dolma ve çorba olarak da tüketilen bir sebzedir

Kereviz tohumları tatlandırıcı baharat olarak da kullanılır. Baharatlık amaca dönük kereviz tohumu yemeklik tuz ile karıştırılarak “kereviz tuzu” adı altında piyasaya sürülür. Yemeklerde ve kokteyllerde kullanılan kaya ve deniz tuzuna alternatif bir ürün oluşturur. 

Kereviz iyi bir K Vitamini kaynağıdır ayrıca düşük kalorili olduğu için zayıflama diyetlerinde de kullanılır.

Bir bayram günü sofranızda bence kesinlikle bulunmalıdır.

Zeytinyağlı Portakallı Kereviz

Malzemesi :

Bir adet irice kereviz(Taze ve ufak yaprakları ile)

Bir adet irice kuru soğan

Bir tane orta boy portakal

Bir tane ufak elma (şart değil tabii yemeğinizin içinde yoğun tatlımsı lezzetleri severseniz)

Yarım çay bardağı zeytinyağı

Bir tane havuç

Tuz, kimyon, acı pul biber

Yarım çay bardağı su

Yapılışı:

Kerevizi dış kabuklarını incecik soyarak yıkayıp bir kenara alınız . Ufak yapraklarını da yıkayınız, onları da kenarda bekletiniz. Portakalın kabuklarını soyup eğer varsa çekirdeklerini çıkararak elma dilimi doğrayınız. Elma ilave edecekseniz ufak bir tabağın içine ince dilimler halinde doğrayıp üzerlerine biraz limon sıkınız(Böylece elmaların rengi kararmaz ve hem de vitamin arttırıcı etki yaratmış olursunuz)

Tencerenizi kısık ateşte tutarak iri iri doğradığınız soğanları havuçları üzerlerine biraz zeytinyağı ve tuz ekleyip hafifçe marine ettikten sonra yine iri dilimler halinde doğradığınız kerevizi de ekleyip yine bir tahta kaşık yardımıyla tencerenin içinde iki üç dakika döndürüp kerevizin yeşil taze yapraklarını da istediğiniz şekilde doğrayıp yemeğinizin üzerine serpiştiriniz.

Bu arada portakal ve elma dilimlerini de yaprakların aralarına koyunuz. Kalan zeytinyağını da malzemenin üzerine gezdirip biraz daha tuz acı pul biber kimyon ekleyip gerekli gördüğünüz miktarda suyu ilave edip tencerenin kapağını kapatıp en fazla yirmi dakika kadar orta harlı ateşte pişiriniz.

(Su miktarı için ölçü vermemekteki maksadım tercihlere göre değiştiği içindir çünkü bilirsiniz bazı yemeklerin suyu da en az taneleri kadar lezzetli olacağı için ve tabii ekmek banıp yemeği sevenler içindir.)

Bizim evde yemek fazla cambur cumbur çorba kıvamında pişirilmezdi çünkü geleneksel olarak yemekten önce çorba içilirdi. Çorbayı bol ekmekle tüketmemizi istemezdi sofradaki büyüklerimiz.. Doğal olarak sonraki yemeğe yer kalsın diye lakin biz çocuklar pek de dikkate almayıp ekmeksiz çorba içmek çorbaya haksızlık olur diye düşünürdük. Çocuk aklı işte ille de farklı bir şey yapıp sofrada kim varsa aklımız sıra inatlaşacağız.

Sıradan bir kereviz yemeğini daha lezzetli ve evin içine kereviz kokusu fazla sinmeden nasıl yaparız  tarifi oldu galiba, ne dersiniz. Yemeğiniz pişince tencerede fazla bekletmeden sofraya getirirken, içinde yayılıp lezzetli bir görünüm alabileceği tercihen cam veya porselen kapla ılınmaya bırakınız. Sofraya ılık hatta sıcak gelen zeytinyağlı yemeklerin sevildiği de malumunuzdur umarım.

Afiyet olsun.

Füsun Orbay

• Beyaz Lahana-Türkiye’de en çok yaygın tür. En çok sıcak yemeklerde kullanılır. Ortalama 25 cm çapında küre şeklindedir.
• Brüksel Lahanası- Çapı ortalama 3 cm olan beyaz lahana türü. Sıcak yemeklerde kullanılır.
• Karalahana
• Yaprak lahana
• Kırmızıı Lahana- En yaygın olarak salatalarda tüketilir.
• Milano lahanası

100 gram lahana ortalama olarak 110 kJ’dür ve 4 g karbonhidrat, 2 g protein, 50 mg kalsiyum, 0,5 mg demir, 50 mg C Vitamini, 0,04 mg B1 vitamini, 0,04 mg B2 vitamini içerir.

Lahana lif oranının yüksek olması, düşük kalorili yapısı ve içeriğindeki antioksidanlar sayesinde sağlığa birçok katkı sunar. Düzenli tüketildiğinde sindirim sisteminden bağışıklığa, kalp sağlığından cilt bakımına kadar pek çok alanda destekleyici etkiler gösterir. Özellikle kanser, kalp-damar hastalıkları ve sindirim sorunları gibi kronik rahatsızlıklara karşı koruyucu bir rol üstlenebilir. Aynı zamanda ödem atıcı etkisi, cilt yenileyici özelliği ve bağışıklık sistemini güçlendirici yapısı sayesinde genel sağlığı destekler.

Bulgurlu Etli Lahana

Malzemesi :

Orta boy bir adet lahana

Bir adet irice kırmızı soğan

Bir yemek kaşığı dolusu salça

irice doğranmış bir adet domates

Yarım kg. dana kuzu karışık kıyma(İsteğe göre orta yağlı dana eti veya kemiksiz kuzu eti/kemiksiz tavuk eti de olabilir)

Bir su bardağı dolusu pilavlık bulgur

Yarım çay bardağı zeytinyağı

Yeterince tuz karabiber kırmızı pul biber kimyon/ve tabii sıcak su

Yapılışı:

Lahanayı büyücek bir çelik tencerede kaynayan tuzlu suya önceden dört veya büyüklüğüne göre beşe bölerek haşlayınız. Haşlarken lahana yapraklarının arasına kaynayan suyun işleyip biraz olsun pişer hale gelmesini sağladıktan sonra tel süzgü üzerine alıp süzülmeye bırakınız. Yemeğinizi pişirmeye geçerken yayvanca kenarları yüksek bir çelik tencere kullanmanızı tavsiye ederim.

Ocağı kısık ateşte tutarak önce yemeklik şekilde doğradığınız soğanları çok az  tuz ilave ederek ve hemen zeytinyağını da ekleyip biraz kavurunuz. Sadece dana eti kullanacaksanız eti önceden haşlamak iyi olur ve böylece yemeğinizin tüm malzemeyle aynı anda pişmesini sağlarsınız..

Soğanlar hafifçe marine olunca üzerlerine irice doğradığınız domatesi salçayı koyup ,tozu nun gitmesi için yıkadığınız bulguru koyunuz.(Lezzeti gitmesin bulgurun diye ve temiz paketlenmiş  bulgur tercih ederseniz zaten önceden yıkamanıza gerek kalmaz.)Tercih ettiğiniz eğer kıyma ise tabii ki bulgurdan önce hepsini biraz daha kavurmanız gerekir. Keza et kullanırsanız da aynı yolu takip etmelisiniz. Bulgur ilavesine öncelik verecek olursanız sadece zeytinyağlı etsiz bir yemek yapmak için idealdir ve tabii bu durumda soğuk yemek tercihi olanlar sevineceklerdir.

Bilirsiniz bazı sofralarda özellikle de konuk ağırlanacaksa aynı sebzenin sıcak ve soğuk çeşitlemesi de davet sahibinin maharetine bağlıdır.. Tıpkı sade pilav veya makarna çeşitlerinde olduğu gibi.

Sözü fazla uzatmadan yemeğin yapılışına dönecek olursak bir püf noktası vermek isterim sizlere şöyle ki; kıymaları çok kavurup inceltmeden irice bırakıyorum ki sanki ufak köfteler yapılmış içine öyle ilave edilmiş havası veriyor. Zaten kıyma fazla kavrulursa proteini azalır bilinen bir durumdur. Sıcak suyu ilave etmeden dörde beşe böldüğünüz lahanayı bütünlüğünü bozmadan malzemenin üzerine dikkatlice yerleştiriniz.Umarım karışıma tuz karabiber kimyon kırmızı biber ilavesini lahanalardan önce yapmıştınız..

Yemeğinize ilave edeceğiniz sıcak su miktarını kendiniz ayarlayınız ne fazla ne de az. Sebzelerin çiğ kalmasını istemeyiz öyle değil mi.?Suyunu ilave ettikten sonra orta harlı ateşte ara sıra çatalla lahananın pişip pişmediğini kontrol ederek tahminen on beş yirmi dakika kadar pişiriniz..

Burada lahana ile ilgili çekincesi olanlar için söylemeliyim adına ”Kapuska” dendiğinde kimilerimizin burun kıvırdığı yemekle bunun ilgisi yoktur. Tarifinden de anlaşıldığı üzere ve haşlarken suyuna biraz limon sıkıldığında o hani evin içine sinip rahatsızlık veren kokunun da önüne geçilir..Ayrıca servis edildikten sonra isteyen limonu istediği miktarda sıkarsa hem lezzetini ve hem de vitamin değerini arttırmış olur.

Bizim evde çocukluğumdan beri bolca sarması yapılırdı ve tabakta lokması bile kalmazdı. Kimyon sevmem diyenlere de kimyonun başlı başına bir lezzet ve hazmettirici vitamini bol bir mucize olduğunu söylemeliyim.

Afiyet olsun..

Füsun Orbay

Sardalya’nın küçüğüne papalina tabir edilir; ayıklamadan yemeği yapılır. Tirsi ise sardalya azmanıdır. Kıl tarzında çok kılçığı vardır ve sardalya kadar lezzetli değildir.

Sizler için değişik bir sardalya yemeği..Afiyet olsun..

Sardalya (pilakisi ve kızartmasıyla)

Malzemeler :

Yarım kg.sardalya(iki veya üç kişi için)

İki orta boy domates ya da bir yemek kaşığı salça

İrice bir kuru soğan,iki üç tane taze soğan

Bir limon

Yeteri miktarda Un

Yeşil biber(isteğe bağlı)

İki yemek kaşığı zeytinyağı

Birer tutam tuz karabiber

Kapya biber (isteğe göre)

İki üç adet patates

Yapılışı ; Ayıklanıp iyice yıkanmış sardalyaları fırın tepsisine diziniz.,Domatesleri yemeklik olarak,biberi bütün veya ufak ufak doğrayınız. Kuru soğanı salataya doğrar gibi kesiniz,salça kullanacaksanız bi riki yemek kaşığı suyla iyice karıştırınız veee…

Şimdi tepsiye balıkları diziniz diyerek yaptığım yanlışı düzeltmeliyim öncelikle..Isıya dayanıklı bir fırın kabına (cam veya başka herhangi bir kenarı yüksekçe olması tercihan) zeytinyağını eşit şekilde dağıtıp tepsinin tümüyle yağlanmasını sağladıktan sonra balıkları dizip üzerlerine soğanları,doğradığınız domatesleri,biberleri ilave ettikten sonra bir tutam tuz karabiber kırmızı biberi serpiştiriniz..

Salça kullanıyorsanız kaşıkla hepsinin üzerine gezdirin.Defne yaprağınız varsa ve eğer  seviyorsanız  tepsinin bir iki kenarına koyarak hem evde ağır balık kokusundan şikayet edecekler için önlem olur tabii ayrıca da lezzetine lezzet katıyor zaten bilirsiniz..

Sardalya balığı çok çabuk pişer diğer bütün ufak balıklar gibi . 200 dereceye ayarladığınız fırına sofraya getirmeyi istediğiniz saatten on dakika önce bile koysanız misler gibi evin her yanını nefis bir rahiya sarar ki balık yemeklerini sevenler okurken gülümseyeceklerdir tahminimce..

Maydonoz çok yakışır üzerine ince kıyılmış olursa veya saplarıyla bir tutam ayrı bir tabakta olabilir..Farklı yeşillik aromalarını sevenler hem lezzetine ve hem de vitamin olur onu da belirtmeye bilmem gerek var mı.?

Aslında yine söylemeliyim bir limonu dilimleyip aralarına koyabilirsiniz..Pişmiş olarak limon yemeği sevmiyorsanız isteyen balıkları tabağına aldığında üzerine sıkar ki…Aslında balık pilakinin olmazsa olmazıdır . Bu ayrıntıyı da yine balık  yemeği tiryakilerine hatırlatmaya pek gerek olduğunu sanmıyorum.

Balık ayıklama işi pek kolay sayılmaz daha önce denememiş olanlar için fakat çok uzun zamandır satın alırken ayıklayıp yıkayıp öyle satılıyor balıklar hele hele dondurulmuş olarak alıyorsanız. Balık pilaki yanında patates salatasıyla daha doyurucu oluyor,ekmek banmadan olmaz dersem darılmayın lütfen.

Sardalya tava tarifine gelelim..Tava dediğime bakmayın fırının kapağını açık bırakarak ızgara yapar gibi balıkları hafifçe içlerini tuzlayıp mısır ununa veya işte yine beyaz una ,tam buğday ununa belki iki taraflarını da iyice unlayıp biraz zeytinyağıyla yağlanmış tepside ızgara yaparsanız daha sağlıklı olduğu biliniyor..İsteyen de midesine güvenen doğrudan tavada harlı ateşte kızartır ki yine keyfe göre efendim..Yanına salata çeşitleriyle pilav makarna börekle doyurucu bir sofranız olur.

Füsun Orbay

827 yılında Araplar ıspanağı Sicilya’ya getirmiş. Ispanak 14. yüzyılda, muhtemelen İber Yarımadası üzerinden İngiltere ve Fransa’da ortaya çıkmış. Bilinen ilk İngilizce yemek kitabı olan Cury’nin Forme’unda (1390) ıspanaktan bahsediliyor ve burada ‘spinnedge’ ve ‘spynoches’ olarak anılıyor. Enteresan bir bilgi daha..  I. Dünya Savaşı sırasında, ıspanak suyuyla zenginleştirilmiş şarap, yaralı Fransız askerlerine kanamalarını azaltma amacıyla veriliyormuş.

Bu ay sizlere kahvaltınızın rengi olacak ıspanaklı ekmekten söz edeceğim

ISPANAKLI KAHVALTI EKMEĞİ

Malzemeler:

3 yumurta

3 yemek kaşığı yoğurt

8/10 sap ıspanağın geniş kısımları

1 çay bardağı zeytinyağı

1 yemek kaşığı tepeleme dolu mısır unu

Yarım paket kabartma tozu

1 kahve kaşığı karbonat

Tuz/karabiber/kırmızı pul biber

Susam/çörek otu/ baharatlar

2 yemek kaşığı tereyağı

Hamuru kararken aldığı kadar un/beyaz tam buğday/unun cinsi  tercihinize göre değişebilir

İsterseniz bir kaşık domates salçası/biber salçası

Yapılışı;

Yumurtaları yoğurdu zeytinyağını mısır ununu kabartma tozu karbonat ilavesiyle karıştırınız(Kek çırpar gibi değil.). İnce ince doğradığınız ıspanakları (suyunu önceden süzdürüp)karışıma katıp koyuca bir poğaça hamuru kıvamına gelecek şekilde tercih ettiğiniz unla birlikte karıştırınız. Eğer salça ilave etmek isterseniz hamuru tam olarak karıştırmadan önce ilave ediniz. Tuzunu biberini arzunuza göre farklı çeşitli baharatları malzemeler henüz kuruyken ilave ediniz.

Malzemeyi önceden 180/200 derece arası ısıttığınız fırına ister ısıya dayanıklı bir cam kaba isterseniz de fırın tepsisine döküp koyabilirsiniz. Tepsiyi önceden zaten biraz  yağlamışsınızdır. Tepsiyi fırının ortasında ve alt üst ısı eşit miktarda dağılacak şekilde yerleştirip her beş on dakikada bir kapağını açmadan kontrol ederek ekmeğinizi pişiriniz. Tabii hamurun üzerine fırın öncesi susam çörek otu benzeri malzemeleri serpmeyi de unutmazsınız.

Çok kabarmayan pizzadan az daha kalınca bir kahvaltılık ekmeğiniz sıcak sıcak sofraya gelmeye hazırdır artık. Çıtır olmasını istemezseniz hamurunuza mısır unu ilave etmeyiniz.

Severek tüketilen yapılışı kolay ve lezzetli bir kahvaltılık oluyor.  Saati /zamanı olmayan çay /kahve ıhlamur/ ada çayı benzeri içeceklerle birlikte, elinizin emeğini sevginizi de katınca zaten.. Afiyet bal olsun.

Füsun Orbay

Diyarbakır Erikli Yaz Türlüsü 11.10.2021 tarihinde Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır.

Zeytinyağlı Türlü

Malzemeler:

Bir tane irice yeşil kabak

Bir tane irice patlıcan(topan da olur fark etmez)

Bir irice patates

Bir irice kuru soğan

Bir büyük boy domates ( eğer domates yoksa bir yemek kaşığı dolusu salça)

1/2 çay bardağı zeytinyağı

Ufacık bir dilim limon ( hem suyu hem de ufak ufak doğranmış kabuğu)

Yeterince tuz karabiber

Bir tane kırmızı tatlı biber

Biraz sıcak su

Bir diş irice doğranmış sarımsak

Yapılışı:

Sebzeleri iyice yıkayıp kabağı uzunlamasına doğrayıp bir kenara alın ve sonra patlıcanı patatesi küp küp ,kuru soğanı yemeklik doğrayın (Eğer isterseniz salataya doğrar gibi iri iri dilimler halinde de doğrarsınız)

Domatesi yemeklik doğrayınız .Acı severseniz kırmızı biberin acısını da(kapya da denir) seçebilirsiniz sizin tercihinize kalmış..

Tabanı düz bir çelik tencereye önce doğradığınız kuru soğanı sırasıyla patatesi patlıcanı koyup üzerlerine uzunlamasına doğradığınız kabakları yerleştirin (yeterli zamanınız varsa kapya biberi şekilli doğrayıp  koyunuz,yoksa sıradan bildiğiniz gibi doğrayın gitsin..)

Doğradığınız domatesleri de orantılı bir şekilde hepsinin üzerine serpiştiriniz..Salça kullanacaksanız ayrı bir yerde azıcık  zeytinyağı ile hafifçe kavurup ilave ediniz..

Sarmısağı üç beş dilim halinde sebzelerin arasına koyunuz tuzunu biberini ilave edip önce beş dakika kadar su ilave etmeden kısık ateşte tencerein kapağı kapalı olarak pişiriniz daha sonra ısıttığınız suyu üzerlerine gezdirip sebzeler pişene kadar orta harlı ateşte tutunuz..

Sebzeleri fazla pişirmeyi sevmiyorsanız çatalla kontrol ederek pişirme işlemine son veriniz yok eğer iyice pişsin midelerimize dokunur diyorsanız pişme süresini kendiniz ayarlayınız.

Kış geliyor lakin artık turfanda kavramı tarihe karıştı. Bütün aradığımız sebzelerin tazesini bulabiliyoruz..

Bu düşünceden yola çıkarak annemin hatta anneannemin dahi sık sık pişirdiği bu nefis zeytinyağlı yemeği anlatmak istedim. Hatta üzerine ayrıca sarmısaklı yoğurt dökerek adına da ”Şaraşura” derdik biz çocukken..

Tabii siz istediğiniz isimle anarsınız bu hem soğuk hem de ılık olarak yenen yemeği ..Afiyet olsun..

Füsun Orbay

“Kûfte: Dövülmüş, ezilmiş demektir. Köfter dedikleri kebaba da denir. Ondan yuvarlak yuvarlak yapıp bazı sade ve bazı köfteli çorba ve ekşili yahni gibi yemek içinde pişirip yerler.”

Ben size köfteli meyveli bir tarif veriyorum. Mutlaka denemelisiniz..

Malzemeler ;

Yarım kg dana orta yağlı kıyma

Bir irice kuru soğan

Yarım çay bardağı yulaf ezmesi

Tuz karabiber kimyon kırmızı acı/tatlı pul biber bir çimdik tarçın

Bir tatlı kaşığı salça domates/biber salçası (tercihinize göre değişir)

Bir dilim tam buğday ekmeği veya herhangi bir bayat ekmek (arzu ederseniz ekmek yulaf ezmesi yerine bir irice rendelenmiş patatesi ilave edersiniz hepsini karıştırırken)

Patatesi tercih ettiğiniz zaman kimyon ilave etmeyip doğrudan kızartma köfte şeklinde de pişirebilirsiniz..

Yapılışı:

Tüm malzemeleri derince bir çelik tencere içinde karıştırınız(Soğanı ince veya iri rendelemek de yine damak zevkinize kalmış bir şey.) Köfte yaparken sunumu acele değilse bir gün önceden  iyice yoğurup buzdolabında bekletirseniz lezzet açısından tavsiyemdir..Bu arada maydonoz ilavesi de olabilir .Çocukluğumun alışılmış köfte lezzetleri arasında annemin bir kaç dal maydonozu incecik doğrayıp köfte harcına ilave ettiğini de söylemeliyim..Daima alışılmış lezzetler birinci tercihimiz olur genel olarak çocukluktan kalma alışkanlıklar arasında bilirsiniz sizlerde.

Sarımsak da ilave edilebilir malzemeye tabii ki.. Tansiyonu  düşük veya yüksek ayrıca da araba kullanma ihtimali varsa değil de uyku getirmesi açısından daha  çok ev içi durumlar için uygun olur sarmısak..Bizde bazen sarmısak bazen de sarımsak derler bu bitkiye.

Köftelerinizi ister ızgarada isterseniz kızartarak tüketmek de yine alışkanlıklara dahil olup yaş ilerlemesi durumunda daha çok ızgarayı tercih ettiğimiz de hepimizce malum..

Eğer öğle menüsü ise öğününüz mevsimine göre meyve ,bir kaç tane zeytin eşliğinde tüketmek keyifli ve doyurucu olacaktır .İçecek olarak su ,ayran . Ya da sadece bir tek domatesin suyuna azıcık tuz ve limon ilavesiyle kocaman bir bardağın üzerine su ekleyerek sağlıklı bol vitaminli güzel bir içecek. Yoğurt veya süt ilavesine herkes kendi karar vermeli desem bu arada…

Afiyet bal olsun…

Füsun Orbay

YOĞURTUN DONDURMASI

Malzemesi ;

Her kase için 3 çorba kaşığı yoğurt

Kaselerin her biri için 1çorba kaşığı tahin

Yine birer çorba kaşığı Yulaf Ezmesi

Yeterince bal(Tatlılık miktarı kişilere göre değişir ve tabii çiçek veya çam balı.)

İsteğe göre ufak doğranmış kayısı/üzüm (kuru veya taze)

Yeterince kakao(Bitter isteğe bağlı)

Kuru çerezler(ceviz/badem/Hindistan cevizi/yer fıstığı/çam fıstığı/Ayıklanmış tuzsuz kabak veya ay çekirdeği parçaları(Herhangi bir veya keyfinize göre üstüne serpmek için.)_

Yapılışı ; Yoğurdu kaselere koyunuz(Tüketecek olanlar beş altı kişiden fazla ise uygun ebatlarda yuvarlak veya kare/dikdörtgen de olabilir buzlukta dondurmak için cam kaselerden herhangi biri, daha sonra kaselere veya bardaklara paylaştırmak açısından pratiklik sağlayabilir. Eğer bu tarzı seçtiyseniz kaseyi buzluktan beş on dakika önce dışarı almalısınız..)Tabii eğer büyük cam kaseyi tercih ettiyseniz yoğurdun üzerine tahini yulaf ezmesini birlikte karıştırıp dondurmalısınız. Balı ve diğer malzemeleri dondurulmuş olan malzemeyi kaselere bölüştürdükten sonra arzunuza göre ilave ediniz..

En üzerine kakao kuru meyveler(şart değil) en sonunda da ayıklanıp ufak parçalar halinde kuru çerezlerinizi serpiştirmek hep olduğu gibi tüketecek olanların isteği doğrultusunda olmak üzere..Bu yoğurtlu dondurma kışın hiç buz dolabına koyulmaksızın oda ısısında da sevimli hoş ve hem enerji veren ve hem de sıcak yemeklerle tezat olmayacak keyifli bir tatlımsı lezzet olabilir.

Özellikle de kış günlerinde sofradakilerin mideleri üşümeden şekersiz ama yine de tatlı tadında tüketilen bir yemek sonrası sürprizi olması açısından denenmiş tarifimdir..

Afiyet olsun..

Füsun Orbay

Erişteli Kabak

Malzemesi:

2veya 3 orta boy yemeklik yeşil kabak

250gr.orta yağlı dana kıyma

1 büyükçe kuru soğan

2 tane irice domates (veya 1yemek kaşığı dolusu domates salçası)

Yarım çay bardağı zeytinyağı

1 çay bardağı dolusu erişte makarna

Yeterince tuz karabiber kırmızı pul biber

Yarım demet maydonoz

Varsa et suyu veya sıcak su (su miktarı size bağlı,az sulu veya çok sulu yemek sevenler için.)

Yapılışı:

Kuru soğanı incecik yemeklik doğrayıp orta harlı ocakta biraz kavurup kıymayı ilave ediniz. Üç beş dakikayı geçmeyecek kadar birlikte kavurunuz(kıymayı fazla kavurmuyorum protein değeri azalıyor çünkü..)Yemeklik doğradığınız domateslerin yarısını üzerlerine döküp küp küp doğradığınız kabakları tencereye ilave edip kalan domatesi üzerlerine ilave ediniz..(Eğer  yemeğinizi salça ile yapıyorsanız salçayı başka bir ufak çelik tavada azıcık suyla ateşte biraz çevirip yemeğinize öyle ilave ediniz.)

Yarım çay bardağı erişteyi üzerlerine serpiştiriniz..(Erişte şart değil aslında tabii ki, arpa şehriye veya tel şehriye de olur hatta isterseniz fiyonk makarna..)Tencerenizin kapağını kapalı olarak onbeş dakika kadar pişiriniz..Çok iyi pişmiş kabak ve makarna fazla tercihim değil ama sizin damak zevkinize göre  ve tüketecek olanların alıştığı pişme süresini de zaten siz her zaman bilirsiniz..

Çok pişmesin derken tabii ki çiğ kalsın demek istemedim..Sofraya sıcak servis edilen bu yemeğin üzerine maydonoza itirazı olanlar yoksa incecik doğrayıp maydonozları yemeğinizin üzerine serpiştirip iki dakika bekletip servis ediniz..

Farklı damak tercihleri olduğu için arzu ederseniz de ayrı bir tabakta maydonozları sofraya koymak uygun olur..Bu yemeği ana yemek olarak tüketmek mümkün olabildiği gibi eğer konuklarınız varsa sıcak  çeşitlerden biri olarak da sunabilirsiniz…Afiyet olsun..

Füsun Orbay

Semizotu ABD gibi bazı ülkelerde çabuk yayılan arsız bir bitki olarak tanınır ve yemeklerde kullanılmaz. Buna karşılık Asya ve Avrupa’da ekşimsi ve tuzlumsu tadı nedeniyle sevilerek yenir. Kullanımı ıspanağa çok benzer. Çiğ olarak salatalara konur. Yoğurtlu olarak yenir. Ya da etli yemeklerde veya böreklerde pişirilerek kullanılır.

Semizotu, omega-3 yağ asitleri, C vitamini, A vitamini ve lif açısından zengin, düşük kalorili bir sebzedir. Sağlık faydaları arasında kalp sağlığını destekleme, sindirimi düzenleme, bağışıklığı güçlendirme ve cilt sağlığını iyileştirme yer alır. Yüksek oksalat içeriği nedeniyle aşırı tüketimi böbrek taşı riskini artırabilir. Semizotu her gün ölçülü şekilde yenebilir ve bağışıklık, metabolizma gibi birçok sistemi destekler. Dengeli bir diyetin parçası olarak zayıflama sürecinde önemli bir katkı sağladığını da hatırlatmak isterim.

KÖFTELİ SEMİZ OTU

 Malzemesi:

Bir demet semiz otu,

250.gr kıyma,

2 irice kuru soğan,

tuz, karabiber , kimyon, kırmızı acılı pul biber (isteğe bağlı)

1 irice domates,

İki üç dal taze soğan (varsa, şart değil)

Yeterince sıcak su.

Yapılışı:

Semiz otunu iyice yıkayıp bir süzgeçe alın. Kıymayı bir soğanı ince ince doğrayıp köftelik malzemeyle yoğurun ve yayvan bir  çelik  tencereye azıcık zeytinyağı koyduktan sonra tencerenin ortasına bütün olarak yerleştirin. İrice koparıp veya kıydığınız semiz otlarını iri doğradığınız kuru soğanı tencerenin kenarlarına itinayla koyup üzerlerine domatesi ister başka bir kapta azıcık kavurup isterseniz çiğden doğrayıp bir bardak kadar sıcak suyu ilâve edip kısık ateşte köftesi pişene kadar (çatalla kontrol edebilirsiniz veya minik bir lokma alıp pişti mi diye bakınız )tahminen onbeş yirmi dakika pişirin.

Servis edeceğiniz kişi sayısına göre kıyma ve semizotu miktarını azaltıp çoğaltmak sizin isteğinize bağlı olup hafif lezzetli ve  sevilerek tüketilen bir yemek olacaktır.

Afiyet olsun.

Füsun Orbay